Roken en vapen zijn al jaren verboden in voetbalstadions, maar handhaving schoot tekort. Clubs reageren nu op klachten met strengere controle en sancties.
In Nederland zijn rookvrije voetbalstadions geen nieuw idee: alle 34 clubs in de Eredivisie en Keuken Kampioen Divisie maakten hun stadions rookvrij vanaf het seizoen 2020/’21, onderdeel van een bredere beweging voor een rookvrije generatie en bescherming tegen meeroken. Dit betekent dat binnen de tribunes, toiletten, horecapunten, trappenhuizen en andere binnenruimtes roken en vapen verboden is, en ook elektrische sigaretten en vapes mogen niet worden gebruikt zodra supporters door de poorten zijn gegaan. De regel sluit aan bij wettelijke rookverboden in openbare gebouwen en horeca en is afgesproken door clubs, KNVB en gezondheidsfondsen.
Toch blijkt in de praktijk veelvuldig dat het verbod niet altijd vanzelf goed nageleefd wordt. Clean Air Nederland heeft de afgelopen jaren met regelmaat klachten ontvangen over roken in stadions, ondanks dat dit expliciet niet is toegestaan.
Het Philips Stadion in Eindhoven is van plan nu echt werk te gaan maken van controle en handhaving: bevoegde autoriteiten houden strikt toezicht, sancties voor overtreders zijn stevig en kunnen variëren van forse boetes en stadionontzeggingen voor supporters tot boetes voor de club zelf die op de individuen worden verhaald. Cameratoezicht wordt ingezet om overtreders op te sporen en er is geen mogelijkheid het stadion tijdelijk te verlaten om te roken en vervolgens terug te keren.
De klachten over roken tijdens wedstrijden illustreren dat gedragsverandering tijd en actief beheer vraagt. Clubs leren dat heldere communicatie over het rookverbod, consequente aanspreekcultuur door stewards en consequenties voor overtredingen noodzakelijk zijn om het beleid echt te laten werken en zo een veilige, aangename en gezonde stadionervaring voor alle supporters te garanderen.
Bronnen