Mexico voert een landelijk verbod in voor e-sigaretten en vapes, met celstraffen tot acht jaar en hoge geldboetes voor de hele commerciële keten.

In Mexico heeft het Congres een ingrijpende hervorming van de Algemene Gezondheidswet goedgekeurd die de productie, import, verkoop en reclame voor elektronische sigaretten, vapes en vergelijkbare apparaten volledig verbiedt. De Kamer van Afgevaardigden stemde met ruime meerderheid in, waarna de Senaat het voorstel bekrachtigde. Voor commerciële handelaren dreigen nu gevangenisstraffen tot acht jaar en boetes die kunnen oplopen tot ruim tweehonderdduizend peso. De hervorming wordt gedragen door president Claudia Sheinbaum en maakt van Mexico een van de landen met de strengste vapingwetgeving ter wereld.

Opvallend is dat het nieuwe regime de volledige commerciële toeleveringsketen strafbaar stelt, maar persoonlijk gebruik en bezit uitdrukkelijk niet penaliseert. Daarmee kiest Mexico voor een model waarin de vraag formeel ongemoeid wordt gelaten, maar het aanbod maximaal wordt ingeperkt. De wet bouwt voort op eerdere stappen: een presidentieel decreet uit 2022 dat import en verkoop al verbood, en een grondwetswijziging uit 2024 die de handel in vapes op het hoogste juridische niveau aan banden legde. De nieuwe wet verankert dit nu in detail in de gezondheidswet, met een apart hoofdstuk over e-sigaretten en een alomvattend reclameverbod in alle media.

Voorstanders, onder wie de regeringspartij Morena en gezondheidsautoriteiten, presenteren de hervorming als een noodzakelijke zet om jongeren te beschermen. Zij waarschuwen voor nicotineverslaving, zware metalen en kankerverwekkende stoffen in damp en vloeistoffen en spreken van een “stille epidemie” onder tieners. President Sheinbaum benadrukt dat vapes volgens haar in sommige gevallen nog schadelijker kunnen zijn dan traditionele sigaretten. De wet past in een breder antirookbeleid: Mexico kende al verregaande rookverboden in openbare ruimtes en een verbod op tabaksreclame, en legt nu ook de elektronische varianten aan dezelfde, of zelfs strengere, ketting.

Tegenstanders, waaronder oppositiepartijen PAN, PRI en Movimiento Ciudadano, hekelen de maatregel als “prohibitionistisch”. Zij vrezen dat een totale commerciële ban de al bestaande zwarte markt juist zal versterken en de handel verder in handen van criminele netwerken zal duwen. Volgens hen ontneemt de overheid volwassen gebruikers de mogelijkheid om legale, gecontroleerde producten te kopen en kiest zij voor de makkelijke weg van een verbod in plaats van voor strikte regulering en toezicht. Verschillende commentatoren wijzen erop dat vapes ondanks eerdere verboden nog steeds ruim verkrijgbaar zijn in winkelcentra, online en op informele markten, en dat de overheid tot nu toe moeite heeft om de regels effectief te handhaven.

Internationaal wordt de Mexicaanse koers gezien als een belangrijke testcase. Analyses in de vape-industrie waarschuwen dat het verbod de handel vooral de illegaliteit in zal drukken en mogelijk zelfs tot meer roken kan leiden, terwijl gezondheidsorganisaties juist hopen dat de maatregel het gebruik onder jongeren zal temperen en de normalisering van vapen doorbreekt. Ook voor toeristen heeft de wet consequenties: buitenlandse overheden wijzen reizigers erop dat e-sigaretten en vapes in Mexico officieel verboden zijn en dat invoer en verkoop strafbaar zijn. Hoe de nieuwe regels in de praktijk worden gehandhaafd, en of ze het gebruik daadwerkelijk terugdringen of vooral ondergronds duwen, zal pas in de komende jaren duidelijk worden.

Bronnen