Column Noks Nauta | Het OV is er voor iedereen. Toch zijn er nog rokers die niet (willen) beseffen dat hun verslaving de vrijheid en gezondheid van anderen aantast.
Er zijn in Nederland circa 1,2 miljoen mensen met astma, COPD, long- en luchtwegallergieën of vergelijkbare gevoeligheden. Zij worden bij het ongewenst meeroken vaak benauwd en ervaren dus gezondheidsklachten. Mevrouw Noks Nauta is een van die mensen. Zij maakt regelmatig mee dat rokers en mensen om hen heen dit niet begrijpen.
Ik heb nog meegemaakt dat er in de treinen gerookt mocht worden; er waren dan een paar niet-roken-coupés per trein. Op de perrons mocht ook gerookt worden. In 2003 zijn de treinen geheel rookvrij geworden. Wat een zegen! In sommige treinen zag je nog asbakjes, maar die waren dichtgeschroefd. Je zag nog weleens peuken in de trein, maar de laatste tijd zelden meer. Het went dus. Net als in de vliegtuigen en op de luchthavens. Iedereen weet dat.
Op de stations kwamen toen rookpalen en het was altijd schokkend om te zien hoe ontzettend dom die waren geplaatst. Vanuit mijn gevoelige longen gezien dan. Vlak bij de ingang van het station, waardoor ik er altijd langs moest. Ze stonden ook vaak op het perron, precies bovenaan de trap, waardoor ik er altijd voorbij kwam. En aan het einde van een perron waardoor de rokers ongeduldig al hun sigaret opstaken en rokend naar de paal liepen. Er stonden ook geen bordjes met rookvrij en een pijl naar de rookplek waar het wél mocht.
Ik heb heel wat nare situaties meegemaakt. Spreek een roker niet aan terwijl die rookt, maar ook niet als die een sigaret net wil aansteken. Fout! Je krijgt van alles naar je hoofd en krijgt nooit de ruimte om uit te leggen dat je gezondheidsklachten krijgt van roken. Het is toch buiten?
Maar eindelijk op 1 oktober 2020 zijn de stations en de perrons officieel rookvrij geworden, dat dat zo lang heeft moeten duren. Nu nog de handhaving, want ook nog 5 jaar later proberen de verslaafden het overal. Mijn longen zijn een ander soort rookpaal, een sensorpaal.
Hugo Borst beschrijft dat hij in de trein zit en een student aanspreekt op het roken. Die was daar niet van gediend. Citaat Borst: “Studentje zei ook dat ik zijn vrijheid aantastte. Ik zei: “Wie verslaafd is, handelt niet uit vrijheid, wijsneus”. Dat is een treffend citaat. Verslaving is namelijk het tegendeel van vrijheid. Je lichaam en geest vragen om steeds meer van dat stofje te gebruiken. De onthoudingsverschijnselen maken dat je er dus meer van gaat gebruiken.
Maar veel mensen zijn nog niet op dat punt. Veel rokers, maar ook niet-rokers, vinden dat je niet betutteld moet worden. Dat er geen regels mogen komen om het roken te verbieden. Want ‘we leven in een vrij land’. Dat hebben ze dan toch heel anders begrepen dan ik. Ze vullen voor zichzelf in wat voor hen vrijheid is. Hun zogenaamde vrijheid is mijn onvrijheid en die van veel andere mensen.
Ik ben in wezen een tolerant mens, maar langzamerhand begin ik met betrekking tot roken naar de zero tolerance te neigen. Mijn vrijheid en mijn recht om schone lucht in te ademen worden namelijk geschonden.