Het VK overweegt neutrale vapeverpakkingen, sobere smaaknamen en een uitstalverbod. De vape-industrie waarschuwt voor £330 miljoen winstverlies.

De Britse regering wil de opvallende presentatie van vapes sterk aan banden leggen. In een landelijke consultatie worden neutrale verpakkingen, beperkingen aan kleuren en afbeeldingen, sobere smaakomschrijvingen en een verbod op zichtbare uitstalling in winkels voorgesteld. De maatregelen moeten vooral voorkomen dat kinderen en jongeren door vapes worden aangetrokken.

De consultatie wordt gezamenlijk uitgevoerd voor Engeland, Schotland, Wales en Noord-Ierland en duurt twaalf weken, vanaf 10 juli 2026. Er is nog geen definitief besluit genomen. Na beoordeling van de reacties moeten afzonderlijke uitvoeringsregels worden opgesteld op basis van de Tobacco and Vapes Act 2026.

Volgens de voorstellen krijgen vapeverpakkingen waarschijnlijk een witte, zwarte of grijze ondergrond. Logo’s, afbeeldingen, stripfiguren en andere opvallende grafische elementen worden beperkt of verboden. Voor tabaksproducten blijft juist de bekende doffe donkerbruine standaardverpakking het uitgangspunt. Door verschillende kleuren te gebruiken wil de regering duidelijk houden dat vapen minder schadelijk is dan roken, zonder vapes aantrekkelijk te presenteren.

Ook de apparaten zelf kunnen aan regels worden onderworpen. De overheid onderzoekt of vapes alleen nog in neutrale kleuren mogen worden verkocht en of decoratieve verlichting, opvallende beeldschermen en ontwerpen die speelgoed, cosmetica of andere consumentenproducten nabootsen moeten verdwijnen. Schermen zouden dan uitsluitend noodzakelijke informatie mogen tonen, zoals het batterijniveau.

Smaakstoffen worden in deze consultatie niet zonder meer verboden. De nadruk ligt op de manier waarop smaken worden omschreven. Namen die verwijzen naar snoep, desserts, frisdrank of alcohol zouden verdwijnen. Een eenvoudige aanduiding zoals “appel” kan mogelijk toegestaan blijven, terwijl fantasienamen die een product als snoepgoed presenteren worden verboden. Daarmee probeert de regering de aantrekkingskracht op kinderen te verminderen zonder volwassen rokers alle smaakalternatieven te ontnemen.

Daarnaast wordt overwogen vapes en andere nicotineproducten uit het zicht te plaatsen, vergelijkbaar met tabaksproducten. Dat kan betekenen dat gewone winkels en verkooppunten op luchthavens vapes achter gesloten kasten of onder de toonbank moeten bewaren. Voor apotheken wordt een beperkte uitzondering onderzocht, bijvoorbeeld een afgesloten doorzichtige vitrine, omdat vapes daar kunnen worden aangeboden als hulpmiddel bij het stoppen met roken. Voor gespecialiseerde vapewinkels wordt zo’n uitzondering vooralsnog niet voorgesteld.

De regering verwijst naar onderzoek waaruit blijkt dat kleurrijke verpakkingen, zoete smaaknamen en prominente winkelpresentaties de belangstelling van jongeren vergroten. In 2025 zouden ongeveer één miljoen Britse jongeren van 11 tot en met 17 jaar ooit een vape hebben geprobeerd. Vapes zijn niet onschadelijk en nicotine kan snel tot afhankelijkheid leiden, terwijl de gevolgen van langdurig gebruik nog niet volledig bekend zijn.

Tegelijkertijd erkent de overheid dat gereguleerde vapes voor volwassen rokers aanzienlijk minder schadelijk zijn dan sigaretten en kunnen helpen bij het stoppen met roken. De regels moeten daarom voorkomen dat jongeren beginnen, zonder volwassen rokers terug te drijven naar tabak. Dat evenwicht vormt een belangrijk onderdeel van de consultatie.

Vape-organisaties en winkeliers waarschuwen voor hoge kosten en negatieve gevolgen. De actiegroep We Vape spreekt van meer dan 330 miljoen pond aan financiële schade. Daarbij wordt verwezen naar Britse effectbeoordelingen waarin voor retailers, groothandels en fabrikanten ongeveer 328 miljoen pond aan gederfde winst en enkele miljoenen aan nalevingskosten wordt geraamd.

Het bedrag van 328 miljoen pond is echter geen eenmalige rekening die winkels direct na invoering ontvangen. Het betreft een modelmatige raming over een langere beoordelingsperiode, gebaseerd op aannames over afnemende verkoop, minder gebruikers en lagere winsten. Juist een daling van het aantal jongeren dat begint met vapen is een beoogd effect van de maatregelen.

De industrie stelt dat tegenover deze kosten geen bewezen maatschappelijk voordeel staat. Die conclusie gaat verder dan de officiële stukken rechtvaardigen. De overheid zegt vooral dat gezondheidsvoordelen op dit moment moeilijk nauwkeurig in geld zijn uit te drukken, niet dat zulke voordelen ontbreken. Minder nicotineverslaving onder jongeren kan op langere termijn gezondheidswinst opleveren, maar de omvang daarvan blijft onzeker.

Retailorganisaties vrezen bovendien langere transactietijden, kosten voor afgesloten kasten en problemen met bestaande voorraden. Ook waarschuwen zij dat strengere regels legale producten minder herkenbaar kunnen maken en de illegale handel in de kaart kunnen spelen. Gezondheidsorganisaties stellen daar tegenover dat vapes nu vaak naast snoep en andere producten voor kinderen zichtbaar zijn en dat duidelijke landelijke regels noodzakelijk zijn.

De voorgestelde maatregelen moeten nog worden uitgewerkt. Tijdens de consultatie kan worden gereageerd op de verpakking, apparaatkleuren, smaaknamen, prijsvermelding, winkelpresentatie en mogelijke uitzonderingen. Pas daarna beslist de regering welke beperkingen daadwerkelijk worden ingevoerd en welke overgangstermijnen voor fabrikanten en winkels zullen gelden.

Bronnen

0
Deel via