Brand in afvalwagen
Brand in afvalwagen. Foto: NVRD

Weggegooide vapes zorgen wekelijks voor brand in vuilniswagens en op overslagpunten. Afvalverwerkers slaan alarm: lever ze in, gooi ze niet weg.

De waarschuwingen vanuit de afvalbranche klinken steeds luider: vapes zijn uitgegroeid tot een groot en gevaarlijk probleem in het afvalcircuit. Deze wegwerp- en herlaadbare e-sigaretten bevatten kleine maar krachtige lithiumbatterijen. Zodra die batterijen onjuist worden weggegooid – bijvoorbeeld in de grijze container of een vuilnisbak op straat – ontstaat er een groot risico. In de laadruimte van vuilniswagens worden de apparaten samen met ander afval samengedrukt. Daardoor kunnen de batterijen beschadigd raken, gaan lekken of zelfs ontbranden. Het gevolg is dat vuilniswagens tijdens hun ronde plotseling in brand kunnen vliegen. Regelmatig moeten chauffeurs de lading midden op straat dumpen om erger te voorkomen. Dat levert gevaarlijke situaties op voor personeel, omwonenden en verkeer.

Niet alleen in vuilniswagens, maar ook op overslagpunten en in sorteerinstallaties breken steeds vaker branden uit. Afvalbedrijven melden dat dit inmiddels wekelijks voorkomt en spreken van een structureel en toenemend probleem. Personeel voelt zich onveilig en de schade aan materieel en gebouwen loopt op. Bovendien zien verzekeraars het risico toenemen, wat de druk op de sector verder vergroot.

De oorzaak ligt volgens afvalexperts vooral in het gebrek aan bewustzijn bij consumenten. Veel mensen weten niet dat vapes onder dezelfde categorie vallen als elektronische apparaten en daarom apart moeten worden ingeleverd. Inleverpunten bij supermarkten, winkels en milieustraten zijn er wel, maar worden nauwelijks gebruikt. In plaats daarvan verdwijnen de apparaten in het restafval of zelfs in prullenbakken in de openbare ruimte.

De afvalbranche en gemeenten proberen het tij te keren door campagnes op te zetten en mensen duidelijk te maken dat vapes en batterijen levensgevaarlijk zijn in het gewone afval. Ze pleiten voor strengere regels, meer inleverpunten en duidelijke waarschuwingen op de verpakkingen. De boodschap is helder: een achteloos weggegooide vape is geen klein stukje afval, maar een brandbom die ieder moment kan afgaan. Het probleem illustreert hoe de populariteit van vapen niet alleen gezondheidsrisico’s met zich meebrengt, maar ook nieuwe en onverwachte gevaren veroorzaakt voor de openbare veiligheid en het milieu.

Bronnen